Αναρτήσεις

Προβολή αναρτήσεων από Μάρτιος, 2022

Ἡ ἐπιστολὴ τοῦ Ἀλέξανδρου Ὑψηλάντη πρὸς τὸν Τσἀρο Νικόλαο Α’ τὸ 1828.

Εικόνα
Φυλακισμένος στὴν Αὐστρία ὁ πρωτεργάτης τῆς Ἐπανάστασης τοῦ 1821 καὶ Ἀρχηγὸς τῆς Φιλικῆς Ἑταιρείας ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΥΨΗΛΑΝΤΗΣ ἐλευθερώθηκε τὸν ΝΟΕΜΒΡΙΟ τοῦ 1828 ( ΕΝΩ Ο ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΣ ΕΙΧΕ ΕΚΛΕΓΕΙ ΚΥΒΕΡΝΗΤΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ) μὲ πρωτοβουλία  τοῦ νέου Τσάρου ΝΙΚΟΛΑΟΥ Α' , ἀδελφοῦ τοῦ θανόντος Τσάρου Ἀλεξάνδρου .   Σὲ αὐτὸν τὸν νέον Τσάρο ,ἀπηύθυνε μιὰ ἐπιστολὴ ὁ Ὑψηλάντης ζητῶντας του νὰ μεσολαβήσει ὥστε νὰ τοῦ ἐπιτραπεῖ ἡ ἄδεια νὰ ταξεδέψει ἐκτὸς Αὐστρίας καὶ σὲ αὐτὴν τὴν ἐπιστολὴ‒ντοκουμέντο τοῦ ἐξιστορεῖ τὰ γεγονότα ποὺ τὸν ὁδήγησαν στὴν ἡγεσία τῆς Φιλικῆς καὶ στὴν Κήρυξη τῆς Ἐπανάστασης. Γράφει ὁ Ἀ.Υψηλάντης μεταξὺ ἄλλων τὰ ἑξῆς ἀποκαλυπτικά·  ". ..Τὸ ἔθνος εἰργάζετο πρὸς ἀναγέννησιν αὐτοῦ, πᾶσαν καταβάλλον προσπάθειαν, καὶ συνεννοεῖτο διὰ τινος μυστικῆς Ἑταιρείας πολύν χρόνον, πρὶν οἱ καταχρήσεις καὶ διαφωνίαι, διακινδυνεύσουσαι τὴν ὕπαρξιν αὐτῆς, ἀναγκάσωσι τοὺς διευθυντὰς τῆς Ἑταιρείας νὰ πέμψωσιν εἰς τὴν Πετρούπολιν καὶ μοι ἐμπιστευθῶσι τὴν ἀνωτάτην διεύθυνσιν ταύτης. Ὁ κίνδυνος ἠδ

Ἡ δὲ βουλὴ ἡσυχίαν εἶχεν..

Εικόνα
Βρισκόμαστε στὴν Ἀθήνα ἐν ἔτει  404πΧ καὶ οἱ Τριάκοντα Τύραννοι τῶν Ἀθηνῶν ἀλληλοσπαράσσονται.  Ὁ ὑπ'ἀριθμ. 2 τῶν Τυράννων, ὁ ΘΗΡΑΜΕΝΗΣ,  ἔχει μιλήσει στὴν Βουλή  προτείνοντας μιὰ μετριοπαθῆ συμπεριφιρὰ πρὸς τοὺς πολιτικοὺς ἀντιπάλους τῶν Τριάκοντα καὶ   ἡ Βουλὴ τὸν καταχειροκρότησε {" εὐμενῶς ἐπιθορυβήσασα" , γράφει ὁ ΞΕΝΟΦΩΝ}.  Τότε ὁ ΚΡΙΤΙΑΣ , θεῖος τοῦ Πλάτωνα καὶ μαθητὴς τοῦ Σωκράτη, ἀρχηγὸς τῶν Τριάκοντα, βγαίνει ἐξω ἀπό τὸ κτήριο καὶ ἐπιστρέφει φέρνοτας τοὺς ΕΝΟΠΛΟΥΣ Φρουρούς του, διατάζοντας τους νά σταθοῦν ,ἐπιδεικνύοντας τὰ ξίφη τους ,μπροστὰ στά δρύφακτα {=κιγκλίδωμα} ἐνώπιον τῶν βουλευτῶν  .  Ἀνεβαίνει στὸ βῆμα—τὰ λἐω περιληπτικά—καὶ ἀνακοινώνει στοὺς βουλευτὲς ὅτι ΔΙΑΓΡΑΦΕΙ ΤΟΝ ΘΗΡΑΜΕΝΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΚΑΤΑΛΟΓΟ ΤΩΝ 3000 ΠΟΛΙΤΩΝ  ὡς προδὀτη τῆς Ὀλιγαρχίας {="τὴν Ὀλιγαρχίαν λυμαινόμενον"} ὁπότε μπορεῖ νὰ ἐκτελεστεῖ ΧΩΡΙΣ ΔΙΚΗ  (δηλ. μόνο μὲ τὴν ἀπόφαση τῶν Τριάκοντα).  Καὶ  ἐξηγεῖ ὁ Κριτίας ὅτι τὸν διαγράφει "συνδοκοῦν ἅπασιν ἡμῖν" δηλ. ΜΕ ΤΗΝ ΣΥΜΦΩ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑ ΣΤΗΝ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ 1821.

Εικόνα
Παλιὰ ἀπορία γιὰ ὅλους τούς ΦΙΛΙΣΤΟΡΕΣ ἀποτελεῖ τὸ  ἐρώτημα πῶς  εἶναι δυνατόν 3 ἄσημοι καὶ "ἀποτυχημένοι" ἔμποροι,  οἱ ΣΚΟΥΦΑΣ, ΤΣΑΚΑΛΩΦ, ΞΑΝΘΟΣ, νὰ πέτυχαν τὸ  ΤΙΤΑΝΙΟ ΕΡΓΟ  τοῦ ΣΥΝΤΟΝΙΣΜΟΥ ΤΗΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗΣ ΤΟΥ 1821.   Ὡς γνωστόν, ἡ Φιλικὴ Ἑταιρεία —ὅπως καὶ ἄλλες παρόμοιες ΜΥΣΤΙΚΕΣ ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ τῆς ἐποχῆς πχ ΚΑΡΜΠΟΝΑΡΟΙ στὴν Ἰταλία—άκολουθοῦσε τὴν δομὴ τῶν ΤΕΚΤΟΝΙΚΩΝ ΣΤΟΩΝ μὲ Τυπικὰ Μύησης, Μυστικά κλπ. χωρὶς νὰ ἀποτελεῖ,ὡστόσο,Τεκτονικὴ Στοά, ἄν καὶ μερικὰ μέλη της —πχ ΞΑΝΘΟΣ—ὑπῆρξαν Τέκτονες. Ἡ Φιλικὴ Ἑταιρεία ἱδρύθηκε  μιὰ ΠΕΡΙΕΡΓΗ χρονιά, τὸ 1814· ἐποχὴ ποὺ  ὁ ΝΑΠΟΛΕΩΝ—ἠττηθεὶς στὴν Ρωσία—εἶναι ΕΞΟΡΙΣΤΟΣ ΣΤΗΝ ΝΗΣΟ ΕΛΒΑ καὶ οἱ Μ.Δυνάμεις ὀργανώνουν τὴν ΝΕΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΤΑΞΗ στὸ Συνέδριο τῆς Βιέννης μὲ τὴν δημιουργία τῆς ΙΕΡΑΣ ΣΥΜΜΑΧΙΑΣ, ἡ ὁποία ἀποτελοῦσε ἐπιδίωξη κατεξοχὴν τοῦ ΤΣΑΡΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ τοῦ ὁποίου εὐνοούμενος ὑπουργὸς ἐξωτερικῶν ἦταν ὁ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΣ (κυρίως μετὰ τὴν διπλωματικὴ ἐπιτυχία του ποὺ ἦταν ἡ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ Η ΟΥΔΕΤΕΡΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΛΒΕΤΙΑΣ τὸ 1813). Στὸν Καποδίστρια

Ο ΜΥΣΤΙΚΟΣ ΚΩΔΙΚΑΣ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗΣ ΤΗΣ ΦΙΛΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ.

Εικόνα
Στὰ ΓΕΝΙΚΑ ΑΡΧΕΙΑ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ (ἀρ.κατ.58) βρίσκεται ὁ μυστικὸς κώδικας Σημείων καὶ Λέξεων ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗΣ  τῶν Φιλικῶν, ὁ ὁποῖος μιμεῖται σὲ πολλὰ  τὸ ἀντίστοιχο Τεκτονικὸ Τυπικὸ  τοῦ 19ου αἰ.  Ἀντιγράφω · 1.  στὸν 1ο βαθμὸ τοῦ ΒΛΑΜΗ ἤ ΑΔΕΛΦΟΠΟΙΗΤΟΥ ἡ ἀναγνώριση γινόταν ὡς ἀκολούθως : ἔβαζε ὁ πρῶτος τὴν ἀριστερὴ παλάμη ἐντὸς τῆς δεξιᾶς σὰν νὰ πλένει τὰ χέρια του , ἐνῶ ὁ δεὐτερος ἀνταποκρινὀταν βάζοντας τὰ δύο δἀκτυλα τῆς δεξιᾶς παλάμης ἐντὸς τῆς ἀριστερῆς παλάμης κλείνοντας την . Κατόπιν πιάνοντας ὁ ἐνας τὸν ἄλλον καὶ μὲ τὰ δυὸ χἐρια ἀκολουθοῦσε μεταξύ τους  ὁ ἑξῆς  διάλογος: ‒ ἔχεις κανένα  τσιμπούκι; ‒Τσιμπούκι ὄχι, ἔχω ὅμως τσαρούχι. 2. στὸν 2ο βαθμὸ τοῦ ΣΥΣΤΗΜΕΝΟΥ  ἡ ἀναγνώριση γινόταν ὡς ἑξῆς· ὁ πρῶτος ἄνοιγε ὅλα τὰ δάκτυλα καὶ στὶς δυὸ παλάμες κι ἔκανε πὼς πλένεται ,ἐνῶ ὁ ἄλλος μὲ τὸ δεξί του χέρι ἀκουμποῦσε τὸ δεξὶ αὐτὶ καὶ μετὰ τὰ χείλη. Κατόπιν ὁ πρῶτος κτυποῦσε μὲ τὰ δύο δάκτυλα τοῦ δεξιοῦ χεριοῦ τὴν ἀριστερὴ γροθιά του καί μετὰ ὁ δεύτερος ἔπιανε καὶ τὰ δυὸ χέρια τοῦ πρώτου κι ἀκ

ΚΑΙ Ο ΔΙΑΒΟΛΟΣ ΕΠΙΚΑΛΕΙΤΑΙ ΤΗΝ ΓΡΑΦΗ...

Εικόνα
Τὴν 1η Κυριακὴ τῆς Τεσσαρακοστῆς ἡ Καθολικὴ Ἐκκλησία προτείνει τὸ Εὐαγγελικὸ Ἀνάγνωσμα τῶν Πειρασμῶν τοῦ Ἰησοῦ στὴν Ἔρημο.  Πασίγνωστη ἡ διήγηση  μὲ βαθιὰ νοήματα ( στάθηκε  μάλιστα καὶ ἡ ἔμπνευση τοῦ Ντοστογιέφακι στὴν συγγραφὴ τοῦ  "Μεγάλου Ἱεροεξεταστῆ" ). Θὰ σταθῶ μόνο σὲ δύο σημεῖα από τὴν ἐκδοχὴ τοῦ "ΚΑΤΑ ΛΟΥΚΑΝ" Εὐαγγελίου· —στὸν 2ο Πειρασμό (3ο, κατὰ τὴν  παράλληλη διήγηση τοῦ "ΚΑΤΑ ΜΑΤΘΑΙΟΝ" ) ὁ Διάβολος  δείχνει  στὶν Χριστὸ ΟΛΑ τὰ βασίλεια τῆς γῆς λέγοντας Του : " ΣΟΙ ΔΩΣΩ ΤΗΝ ΕΞΟΥΣΙΑΝ ΤΑΥΤΗΝ ..  ΟΤΙ ΕΜΟΙ ΠΑΡΑΔΕΔΟΤΑΙ  ΚΑΙ ῼ ΑΝ ΘΕΛΩ ΔΙΔΩΜΙ ΑΥΤΗΝ "(Λουκ.4,6)  [=θὰ σοῦ δώσω τὴν ἐξουσία αύτή, γιατὶ σὲ μένα ἔχει παραδοθεῖ καὶ τὴν δίνω σὲ ὅποιον θέλω]. Τὸ σημαντικὸ στὸ ἐν λόγῳ  χωρίο εἶναι ὅτι τὸ Εὐαγγέλιο ΔΕΝ ΔΙΑΧΩΡΙΖΕΙ τὶς πολιτικὲς ἐξουσίες σὲ καλὲς καὶ κακές, δημοκρατικὲς καὶ αὐταρχικές, μὰ ὅλες τὶς θεωρεῖ ΣΑΤΑΝΙΚΕΣ  —ἀντίθετα μὲ αύτὸ ποὺ γράφει ὁ Παῦλος στὴν "ΠΡΟΣ ΡΩΜΑΙΟΥΣ" {=οὐ γὰρ ἔστιν ἐξουσίαι ,εἰ μὴ ὑπὸ θεοῦ, ΡΩΜ.13,1} σὲ

ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η " ΔΥΣΗ' ;

Εικόνα
" Δύση " δὲν εἶναι βεβαίως οἱ διάφοροι κατὰ καιροὺς πολιτικοὶ ἡγέτες τῶν δυτικῶν χωρῶν· ΔΥΣΗ εἶναι ὁ Αἰσχύλος,κι  ὁ Μπετόβεν,  ὁ Σοφοκλῆς κι ὁ Σαίξπηρ, ὁ Εὐριπίδης κι ὁ Ἴψεν, ὁ Μὸτσαρτ, ὁ Μιχαὴλ Ἄγγελος, ὁ Ὅμηρος, ὁ Βιργίλιος κι ὁ Δάντης, ὁ Θερβάντες, ὁ Θουκυδίδης κι ὁ Ντοστογιέφσκι, ὁ Ἀριστοφάνης κι ὁ Μολιέρος, ὁ Ντὰ Βίντσι, ὁ Κάφκα, ὁ Μπαλζάκ κι ὁ Γκαῖτε, ὁ Πλάτων, κι ὁ Ἀριστοτέλης ,ὁ Νίτσε, ὁ Ἀπ.Παῦλος , ὁ Σωκράτης κι ὁ Βολταῖρος. ΔΥΣΗ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΠΝΕΥΜΑ ΤΗΣ ΕΛΕΥΘΕΡΗΣ ΣΚΕΨΗΣ καὶ μέσα σὲ αὐτὸ ζοῦμε ὄλοι,  ὡς ΑΝΘΡΩΠΙΝΑ ΟΝΤΑ,   εἴτε τὸ θέλουμε εἴτε ὂχι,  εἴτε τὸ ξέρουμε εἰτε ὄχι.

Ἡ ἀποκαλυπτικὴ σιωπὴ τῶν Εὐαγγελίων.

Εικόνα
Ἐἶμαι συνηθισμένος (ὡς ἱστορικὸς καὶ φιλόλογος)  στὸ νὰ ἀναγνωρίζω καὶ νὰ ἀξιολογῶ τὶς ἀποκαλυπτικὲς—γιὰ τὶς προθέσεις τῶν συγγραφέων τους— ἀποσιωπήσεις τῶν  διαφὀρων κειμἐνων .  Γνωστὸ καί χαρακτηριστικὸ τὸ παράδειγμα τῶν συγγραμμάτων τοῦ Ἀριστοτέλη ,ὁ ὁποῖος ΑΓΝΟΕΙ παντελῶς τὸ  κοσμοκρατορικὸ ἔργο τοῦ μαθητῆ του Μ.Ἀλεξἀνδρου (ὁ Ἀριστοτέλης πέθανε ἕνα χρόνο μετὰ τὸν Ἀλἐξανδρο, τὸ 322πΧ). Ἀποκαλυπτικὴ αὐτὴ ἡ σιωπή, διότι δείχνει τὴν ἀπαξίωση τοῦ Ἀριστοτέλη στὶς κατακτήσεις τοῦ μαθητῆ του, ἐφόσον γιὰ τὸν φιλόσοφο μόνον ὁ θεσμὸς τῆς Πόλης—Κράτους ΜΕ ΤΙΣ ΕΚΚΛΗΣΙΕΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΚΑΙ ΤΑ ΒΟΥΛΕΥΤΗΡΙΑ ἅρμοζε σὲ ἐλεὐθερους ἀνθρώπους  κι ὄχι οἱ μαζικὲς αὐτοκρατορίες ἁνατολικοῦ τύπου μὲ τὶς  θεοκρατικὲς Μοναρχίες. (Σημειὠνω ἐδῶ ὅτι τὰ συγγράμματα τοῦ Ἀριστοτέλη ποὺ διαθέτουμε εἶναι οἱ προσωπικές του σημειώσεις ποὺ χρησιμοποιοῦσε στὶς διαλέξεις του). Καθ'ὅμοιον τρόπον ἀποκαλυπτικὴ εἶναι καὶ ἡ ΣΙΩΠΗ τῶν Εὐαγγελίων γιὰ τὶς ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΖΗΛΩΤΩΝ ΚΑΤΑ ΤΩΝ ΡΩΜΑΙΩΝ τὴν ἑποχὴ τοῦ Χριστοῦ  καθὼς καὶ γι

Θουκυδίδης : ΑΔΗΛΑ ΤΑ ΤΩΝ ΠΟΛΕΜΩΝ

Εικόνα
Δύο εἶναι οἱ θεμελιακὲς ἀντιλήψεις τοῦ Θουκυδίδη , τοῦ ἱστορικοῦ τῶν ἱστορικῶν: —ὅτι ὁ μεγαλὐτερος  στρατηγὸς στὸν πόλεμο εἶναι ὁ ΑΣΤΑΘΜΗΤΟΣ ΠΑΡΑΓΩΝ ,τὸ ἀπρόβλεπτο.  Γράφει στὴν δημηγορία τοῦ Ἀρχιδάμου "ΑΔΗΛΑ ΤΑ ΤΩΝ ΠΟΛΕΜΩΝ  ΚΑΙ ΕΞ ΟΛΙΓΟΥ ΤΑ ΠΟΛΛΑ "(2,11,4) [=ἡ ἔκβαση τῶν πολέμων εἶναι ἀπρόβλεπτη  καὶ ἀπὸ μικρὰ ἐπεισόδια προκύπτουν  μεγάλα γεγονότα ] Καὶ : —ἡ ἱστορία θὰ ἐπαναλαμβάνεται  "ΕΩΣ ΑΝ Η ΑΥΤΗ ΦΥΣΙΣ ΑΝΘΡΩΠΩΝ ῌ" (3,82,2). [=ὅσο θὰ παραμένει ἴδια ἡ ἀνθρώπινη φύση] ________ ΥΓ εὔκολα μπαίνεις στὸν πόλεμο, δύσκολα βγαίνεις...

ΤΑ ΚΑΛΥΤΕΡΑ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑΤΑ ΤΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΤΟΥ

Εικόνα
 Δέν σώθηκε ὡς γνωστόν, τὸ σύγγραμμα  " ΠΕΡΙ ΦΥΣΕΩΣ" τοῦ Ἡράκλειτου, ὡστόσο, πάνω ἀπό ἑκατὸ αποσπάσματα του σώθηκαν μἐσα στὰ ἔργα μεταγενέστερων συγγραφέων.   Ὅλα  αὐτὰ τὰ ἀποσπάσματα (fragmenta) συγκέντρωσε καὶ ἐξέδωσε τὸν 19ο αἰ.  στὸ  μνημειῶδες πόνημα του γιὰ τούς ΠΡΟΣΩΚΡΑΤΙΚΟΥΣ (Die Fragmente der Vorsokratiker) ὁ Γερμανὸς φιλόλογος H. DIELS .  Ἀπὸ τὰ αὐτὰ ἐπιλἐγω τὰ ἑξῆς  καλύτερα, κατὰ τὴν γνώμη μου,  ἀποσπάσματα · — ἐκ πάντων ἕν καὶ ἐξ ἑνὸς πάντα (10)* — κὸσμον τόνδε τὸν αὐτὸν ἁπάντων οὔτε τις θεῶν οὔτε ἀνθρώπων ἐποίησεν ,ἀλλ' ἦν ἀεὶ καὶ ἔστιν καὶ ἔσται ·  πῦρ ἀείζωον ,ἁπτόμενον μέτρα καὶ σβεννύμενον μέτρα (30) [=ΑΥΤΟΝ ΤΟΝ ΚΟΣΜΟ, ΠΟΥ ΕΙΝΑΙ ΕΝΑΣ ΣΤΗΝ ΟΛΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ,ΔΕΝ ΤΟΝ ΕΠΛΑΣΕ ΚΑΝΕΝΑΣ ΘΕΟΣ ΟΥΤΕ ΑΝΘΡΩΠΟΣ, ΠΑΡΑ ΥΠΗΡΧΕ ΠΑΝΤΑ , ΥΠΑΡΧΕΙ ΚΑΙ ΘΑ ΥΠΑΡΧΕΙ· ΜΙΑ ΑΙΩΝΙΑ ΖΩΝΤΑΝΗ ΦΩΤΙΑ ΠΟΥ ΑΝΑΒΕΙ ΜΕ ΜΕΤΡΟ ΚΑΙ ΣΒΗΝΕΙ ΜΕ ΜΕΤΡΟ] — εἷς ἐμοὶ μύριοι ἐὰν ἄριστος ᾖ (49) [ =ΕΝΑΣ, ΓΙΑ ΜΕΝΑ, ΙΣΟΔΥΝΑΜΕΙ ΜΕ 10000  ΑΝ ΕΙΝΑΙ ΑΡΙΣΤΟΣ]  — αἰών παῖς ἐστί παίζων πεσσεύων (52) [=ὁ κόσμος εἶναι ἕνα