Διαμαντῆς Κούτουλας

1. Εἰσαγωγή: Ἡ δραματουργικὴ φύση τῆς ἀρχαίας τραγῳδίας καὶ ὁ ρόλος τοῦ Χοροῦ. Ἕνα ἀπὸ τὰ σημαντικώτερα ζητήματα τῆς σύγχρονης σκηνικῆς προσλήψεως τῆς ἀρχαίας τραγῳδίας εἶναι ἡ κατανόηση τῆς λειτουργίας καὶ τῆς σημασίας τοῦ Χοροῦ. Ἡ περιορισμένη παρουσία του, ἡ δραματουργικὴ ὑποβάθμισή του ἢ ἀκόμη καὶ ἡ πλήρης ἀπουσία του σὲ ὁρισμένες σύγχρονες σκηνικὲς ἀποδόσεις ἐνδέχεται νὰ ἀλλοιώνουν οὐσιωδῶς τὴν ἀρχιτεκτονικὴ καὶ τὴν πολιτικὴ διάσταση τοῦ ἀρχαίου δράματος. Ἡ διαπίστωση αὐτὴ συνδέεται μὲ μία βαθύτερη διαφορὰ μεταξὺ τοῦ νεωτέρου καὶ τοῦ ἀρχαίου δραματικοῦ προτύπου. Τὸ νεώτερο ἀστικὸ δρᾶμα ἐπικεντρώνεται συχνὰ στὴν ἰδιωτικὴ σφαῖρα, στὶς ἐνδοοικογενειακὲς σχέσεις καὶ στὰ γεγονότα ποὺ διαδραματίζονται ἐντὸς τοῦ οἴκου. Χαρακτηριστικὸ παράδειγμα ἀποτελεῖ ἡ «Στέλλα Βιολάντη» τοῦ Γρηγορίου Ξενόπουλου, ὅπου ἡ δραματικὴ σύγκρουση ἀναπτύσσεται κυρίως στὸ πλαίσιο τῆς οἰκογενειακῆς καὶ κοινωνικῆς ἐγκλείσεως. Ἀντιθέτως, ἡ ἀθηναϊκὴ τραγῳδία ἀνήκει σὲ ἕνα κατ’ ἐξοχὴν δη...